autor: Konrad Dudek | utworzono dnia: 2017-02-25

Wstęp

Wśród nowoczesnych gumowych konstrukcji są opony na tereny sypkie, grząskie czy powierzchnie utwardzone do ciągników rolniczych, maszyn przemysłowych, samochodów ciężarowych oraz osobowych z napędem na dwie lub jedną oś, pneumatyczne i superelastyczne. Jednym słowem wybór jest gigantyczny i każdy znajdzie coś odpowiedniego do warunków w których się porusza. Jednak mimo pogrupowanych produktów w wypadku ciągników i maszyn przemysłowych wybór jest rzeczywiście trudny. Dlatego ważne jest aby poznać różnice między oponami diagonalnymi, a radialnymi.

Opony diagonalne

Opona diagonalna

Oznaczenie opony diagonalnej: 23x9-10 ("-" w rozmiarze opony określa, że jest to opona diagonalna)

Główną różnicą między oponą radialną, a diagonalną jest ich budowa.

Opona diagonalna składa się z:

  • bieżnika (zewnętrzna część opony wchodząca w kontakt z podłożem)
  • osnowy (warstwowo ułożone kordy wzmacniające)
  • opasania (warstwa kordu na obwodzie opony wzmacniająca czoło)
  • stopki (część opony stykająca się z obręczą, wśród opon rolniczych są opony kołnierzowe, uniemożliwiające dotarcie brudu między felgę a oponę)

Osnowa opony diagonalnej składa się z kilku warstw ułożonych na przemian kordów, w której nitki kordu sięgają do stopek i ich kąt ułożenia jest zmienny i mniejszy od 90° w stosunku do linii środkowej bieżnika. Każda warstwa biegnie w przeciwnym kierunku, tworząc krzyżujący się wzór. Liczba warstw zależy od wielkości i obciążenia, na jakie projektowana jest dana opona.

Zalety opony diagonalnej:

  • prosta konstrukcja
  • duża odporność na uszkodzenia mechaniczne (różnica wynika z różnej budowy osnowy - w oponach diagonalnych jest ona wielowarstwowa, a dzięki temu mocniejsza)
  • cichsze niż radialne

Wady opony diagonalnej:

  • większe opory toczenia, które zwiększają zużycie paliwa
  • odkształcanie czoła bieżnika podczas poruszania się z dużą prędkością, co w efekcie daje zmniejszenie powierzchni przylegania czoła bieżnika do nawierzchni
  • obniżenie ciśnienia w oponach diagonalnych również powoduje ich odkształcenie, wówczas opona nie przylega do podłoża całą powierzchnią, tylko samymi bokami - doprowadza to do zmniejszenia styku opony z podłożem, czyli do jej poślizgu i szybszego zużycia

Zważywszy na cechy opon diagonalnych, stosuje się je w pojazdach przemysłowych, budowlanych, rolniczych, leśnych, a także w motocyklach crossowych, gdzie taka cecha jak odporność na uszkodzenia mechaniczne jest często najistotniejszym czynnikiem eksploatacyjnym.

Opony radialne

Opona radialna

Oznaczenie opony radialnej: 23x9R10 ("R" w rozmiarze opony określa, że jest to opona radialna)

W przypadku opony radialnej warstwy wzmacniającego oponę kordu ułożone są pod kątem 90 stopni w stosunku do linii centralnej. Dodatkowo pod bieżnikiem umieszcza się kolejne warstwy kordu ułożone ukośnie (pod kątem 15–25 stopni) względem siebie. Osnowa opony radialnej jest ograniczona przez praktycznie nierozciągliwe obwodowe opasanie. Dzięki temu czoło opony radialnej jest sztywniejsze i bardziej odporne na uszkodzenia.

Przez taką budowę opona radialna jest droższa w produkcji oraz podatniejsza na uszkodzenia boczne, ale zapewnia to lepszą przyczepność w stosunku do opony diagonalnej. Bieżnik opony radialnej jest trwalszy o około 30%, lepsza przyczepność powoduje wolniejsze ścieranie się bieżnika. Wzmocnione czoło pozwala na stosowanie mniejszego ciśnienia w oponach bez obawy o odkształcenie.

Bieżnik jest sztywny, a boki opony elastyczne dzięki temu bieżnik przylega całą szerokością nawet przy dużych prędkościach, informacja istotniejsza dla kierowców samochodów niż operatorów maszyn rolniczych, jednak ta elastyczność opony radialnej wpływa również na precyzję poruszania czy manewrowania, bo brak tzw. podskakiwania opony. Jednym słowem opony radialne mają mniejszy opór toczenia, a zatem ograniczają zużycie paliwa.

Zalety opony radialnej:

  • trwalszy i sztywny bieżnik
  • mniejszy opór toczenia, co za tym idzie mniejsze zużycie paliwa
  • większy komfort oraz precyzja prowadzenia pojazdu
  • bardzo dobra trakcja
  • duża żywotność

Wady opony radialnej:

  • bardziej zaawansowana konstrukcja, przez co jest droższa w produkcji
  • podatna na uszkodzenia boczne

Porównanie